Tekst voor vandaag Genesis 8:1-19

We lezen Genesis op de wijze van de lectio divina (zie voor een uitleg daarvan mijn stukje van 1 januari wat aan het eind hiervan staat), en maken gebruik van de ‘Orde van een persoonlijk morgengebed’ uit het Dienstboek van de Protestantse kerk. Wanneer je weinig tijd hebt, kun je ook alleen de tekst van de dag lezen en de lectio met mijn gedachten daarbij.

Lofprijzing
Geprezen zij de Aanwezige, de God van Israel,
de God die wonderen doet, Hij alleen,
geprezen zij zijn heerlijke naam voor eeuwig,
moge zijn heerlijkheid heel de aarde (en ook mijn leven) vervullen.

Stilte
Adem rustig en wordt innerlijk stil. Neem hier de tijd voor. Leg aan God voor wat je nu bezighoudt.

Lezing
We lezen vandaag Genesis 8:1-19 hardop.

Genesis 8:1-19
HSV: ‘Maar God had Noach en de dieren in de ark niet vergeten. Hij stuurde de wind over het water en langzaam begon het water te zakken. De ondergrondse wateren keerden weer terug naar hun normale loop en het hield op met regenen. Het water zakte na honderdvijftig dagen weg en op de zeventiende dag van de zevende maand liep de ark op de toppen van het Araratgebergte vast. Drie maanden later kwamen ook de andere bergtoppen boven het zakkende water uit. Na nog eens veertig dagen opende Noach het venster dat hij in de ark had gemaakt, en liet een raaf los. Deze vloog heen en weer, net zolang tot de aarde weer droog was. Daarna liet Noach een duif los om te kijken of de aarde al droog was, maar de duif vond nergens een plek om neer te strijken en vloog terug naar de ark. Het water stond nog te hoog. Noach stak zijn hand uit en zette de duif weer terug in de ark. Een week later probeerde Noach het nog eens. De duif vloog weg om tegen de avond terug te keren met een olijfblad in haar snavel. Zo wist Noach dat het water bijna weg was. Na een week liet hij de duif nog een keer los en nu kwam zij niet meer terug. Op de eerste dag van de eerste maand in het jaar dat Noach zeshonderdeen werd, opende Noach de deur van de ark en zag dat het water zich had teruggetrokken. Er gingen nog eens acht weken voorbij voordat de aarde helemaal droog was. Toen zei God tegen Noach: ‘U mag de ark verlaten, met uw vrouw, zonen en schoondochters. Laat alle dieren, de vogels, het vee en alle kruipende dieren los, dan kunnen zij zich weer voortplanten en de aarde vullen.’ Noach, alle andere mensen en alle grote en kleine dieren en de vogels gingen van boord. In paren en groepen kwamen de dieren uit de ark.’
‭‭
Lectio (wat valt mij op)
Ik vind het commentaar dat rabbijn Sacks op deze episode geeft wel boeiend. Hij legt er de nadruk op dat we heel lang moeten wachten voordat Noach tevoorschijn komt. Het verhaal vertraagt en 14 verzen lang gebeurd er bijna niets. Noach stuurt een raaf en een duif erop uit, en pas als God zelf zegt ‘ga uit de ark’ doet hij dat. De rabbijn zegt dan: ‘wanneer het erop aankomt een verwoeste wereld te herbouwen, wacht je niet op toestemming.’ Voor de rabbijn is het duidelijk dat het niet om gehoorzaamheid gaat, het gaat erom dat ieder zijn eigen verantwoordelijkheid neemt. De bijbel, het Hebreeuws, heeft geen woord voor gehoorzamen. In plaats daarvan wordt het werkwoord ‘sjema’, d.w.z.: ‘luisteren, horen, aandachtig zijn, begrijpen, eigen maken, antwoorden’ gebruikt. Hij zegt: ‘In het Jodendom dwingt God geen blinde gehoorzaamheid af. God gaat niet als een despoot met zijn schepselen om. Als hij slechts hersenloze onderwerping aan zijn goddelijke wil nastreefde, zou hij robots hebben geschapen, of machines, of genetisch geprogrammeerde mensen die automatisch zouden reageren op bevelen, zoals honden op Pavlovs bel. God wil dat wij volwassen en mondig zijn, en dat wij zijn wil doen omdat we die begrijpen, of omdat we Hem vertrouwen als wij die niet begrijpen. Hij verlangt van ons iets anders en groters dan gehoorzaamheid, namelijk verantwoordelijkheid.’ ‘Wanneer het erom gaat de puinhopen van een catastrofe weer op te richten, wacht je niet op toestemming. Je neemt het risico en loopt voorop. Geloof is meer dan gehoorzaamheid. Het is de moed om te scheppen.“

Meditatio (Moment van inkeer en verstilling)
Neem dit gedeelte en hoor wat de Aanwezige je hierin vandaag te zeggen heeft. Laat het van je hoofd naar je hart afdalen.
Bonhoeffer heeft eens gezegd: ‘Het is beter om weinig en langzaam in de Bijbel te lezen en te wachten tot het tot je is doorgedrongen, dan misschien wel veel van Gods Woord te weten maar het niet in je op te slaan.’ En St. Franciscus zei: ‘Veel weten en niets smaken, wat baat het?’

Enkele gedachten van mij
Ik vind het wel een interessante Joodse gedachte dat je ook zelf moet nadenken wat je in een gegeven situatie moet doen. Dat je daarin je eigen verantwoordelijkheid moet nemen. Het leert mij op een nieuwe wijzen naar zo’n verhaal als de zondvloed te kijken.

Oratio (Gebeden)
Wat zou je zelf vanuit dit gedeelte aan God willen zeggen?
⁃ Aanwezige, open mijn ogen voor waar ik zelf verantwoordelijk voor ben. En geef me dan de moed om die verantwoordelijkheid ook te nemen.

 

Contemplatio
Verkeer in Gods aanwezigheid ….

Slot
⁃ Voor wie of wat wil je vandaag danken of bidden?
….

⁃ Sluit de gebeden af met het Onzevader als gebed om de heilige Geest:
Onze Vader in de hemel,
laat uw naam geheiligd worden,
laat uw koninkrijk komen,
laat uw wil gedaan worden op aarde zoals in de hemel.
Geef ons vandaag het brood dat wij nodig hebben.
Vergeef ons onze schulden, zoals ook wij vergeven wie ons iets schuldig is.
En breng ons niet in beproeving, maar red ons van het Kwaad.
Want aan u behoort het koningschap, de macht en de majesteit tot in eeuwigheid.
Amen.

Ga zo als gezegende mensen de dag in.

Ds. Sjaak Visser