Tekst voor vandaag Psalm 94

We lezen de Psalmen op de wijze van de lectio divina (zie voor een uitleg daarvan mijn stukje van 1 januari wat aan het eind hiervan staat), en maken gebruik van de ‘Orde van een persoonlijk morgengebed’ uit het Dienstboek van de Protestantse kerk. Wanneer je weinig tijd hebt, kun je ook alleen de Psalm van de dag lezen en de lectio met mijn gedachten daarbij.

Lofprijzing
Geprezen zij de Aanwezige, de God van Israel,
de God die wonderen doet, Hij alleen,
geprezen zij zijn heerlijke naam voor eeuwig,
moge zijn heerlijkheid heel de aarde (en ook mijn leven) vervullen.

Stilte
Adem rustig en wordt innerlijk stil. Neem hier de tijd voor. Leg aan God voor wat je nu bezighoudt.

Lezing
We lezen vandaag Psalm 94 twee keer hardop.

Psalm 94

1 God van vergelding, HEER,
God van vergelding, verschijn in luister.
2 Verhef u, rechter van de aarde,
geef de hoogmoedigen hun loon.

3 Hoe lang nog zullen de wettelozen, HEER,
hoe lang nog zullen de wettelozen juichen,
4 de onrechtvaardigen het hoogste woord
voeren en trotse taal uitslaan?

5 Zij vertrappen uw volk, HEER,
onderdrukken uw liefste bezit,
6 weduwen en vreemdelingen doden ze,
kinderen zonder vader brengen ze om.

7 ‘De HEER ziet het niet,’ zeggen ze,
‘de God van Jakob merkt toch niets.’

8 Kom tot inzicht, onverstandigen.
Dwazen, worden jullie ooit wijs?
9 Hij heeft het oor geplant – zou hij niet horen?
het oog gevormd – zou hij niet zien?

10 Die de volken leidt, de mensen leert
en vermaant – zou hij niet straffen?
11 De HEER kent de mensen,
niet meer dan lucht zijn hun gedachten.

12 Gelukkig de mens, HEER, die door u wordt geleid
en onderwezen in uw wet en uw leer.
13 Hij zal rust vinden in kwade dagen,
terwijl voor de wettelozen een kuil wordt gegraven.

14 Nee, de HEER zal zijn volk niet verstoten,
zijn liefste bezit niet verlaten.
15 De rechtspraak voegt zich weer naar het recht,
de oprechten van hart sluiten zich aan.

16 Wie treedt voor mij op tegen die onrechtvaardigen,
wie beschermt mij tegen die schurken?
17 Had de HEER mij niet geholpen,
dan woonde ik al in de stilte van het graf.

18 Toen ik dacht: Mijn voet glijdt weg,
hield uw trouw mij staande, HEER.
19 Toen ik door zorgen werd overstelpt,
was uw troost de vreugde van mijn ziel.

20 Kiest u de kant van verdorven rechters,
die onheil stichten in naam van de wet?
21 Ze spannen samen tegen de rechtvaardigen
en veroordelen onschuldigen ter dood!

22 De HEER is mijn burcht geworden,
mijn God de rots waarop ik schuil.
23 Hij geeft de schuldigen het loon dat zij verdienen,
om hun onrecht brengt hij hen tot zwijgen,
de HEER, onze God, brengt hen voorgoed tot zwijgen.

Lectio (wat valt op)
Deze psalm is geen psalm die achter een buro bedacht is. Deze psalm komt op uit de gekrenktheid van het leven. Ze zijn de hartenkreten van een slachtoffer, van iemand die groot onrecht ziet en ondergaat. Hij heeft geen goed woord voor die wettelozen, voor die hoogmoedigen over. Sytze de Vries zegt daarover: ‘Schurken zijn het, smeerlappen, hufters, tuig. En daarmee doe ik de eigenlijke tekst geen geweld aan.’ Ze hebben het gemunt op het volk van de Aanwezige. Maar dat volk blijkt te bestaan uit: weduwen, vreemdelingen, wezen. Het zijn de witteboorden criminelen (van de belastingdienst!) die de zwakken in de samenleving het leven zeer zwaar maken. Ze versluieren hun kwaad en denken dat de Aanwezige het niet ziet en opmerkt. Maar de Aanwezige is aanwezig achter de oren en de ogen. Hij is de Maker ervan om zo ook aanwezig te kunnen zijn. Hij is het Recht achter de rechter. God wordt opgeroepen om wraak te nemen tegen al dat onrecht. Maar zelf wil hij zich er niet door laten meeslepen. Hij wil zijn hoofd niet met lucht en leegte laten vullen, maar met de wijsheid van de Torah. Om zo stand te kunnen houden voor het recht. En hij beseft diep van binnen dat de Aanwezige zijn mensen nooit zal laten schieten. Dat ervaart hij ook zelf. De Aanwezige is zijn sterke hulp, daarom woont zijn ziel niet in de stilte van de dood. Wanneer hij maar dacht dat hij ging wankelen, koestert hij zichzelf in de liefde en trouw van de Aanwezige, die troost hem en daarom weet hij dat het recht zal zegevieren.

Meditatio (Moment van inkeer en verstilling)
Neem een kort gedeelte hieruit en hoor wat de Aanwezige je hierin vandaag te zeggen heeft. Laat het van je hoofd naar je hart afdalen.
Bonhoeffer heeft eens gezegd: ‘Het is beter om weinig en langzaam in de Bijbel te lezen en te wachten tot het tot je is doorgedrongen, dan misschien wel veel van Gods Woord te weten maar het niet in je op te slaan.’ En St. Franciscus zei: ‘Veel weten en niets smaken, wat baat het?’

Enkele gedachten van mij
Hoe goed is het dat onrecht in dit gebedenboek zo ondubbelzinnig verwoord wordt en aan de kaak gesteld. Hoe goed is het dat je iet mis te verstane woorden aangereikt krijgt wanneer je onrecht wordt aangedaan, of wanneer je dat ziet gebeuren in je omgeving. Hoe bevrijdend is het dan om je gebed te kunnen openen met ‘God van vergelding, Aanwezige, God van vergelding, verschijn in luister.’ Dat je je zaak aan de opperste rechter kan voorleggen en dat je weet dat je bij Hem als je burcht en rots kan schuilen. Dan zit je niet meer gevangen in wat je aangedaan wordt, maar leef je in de vrijheid van hoe de Aanwezige naar je kijkt en zijn oog op je heeft.

Oratio (Gebeden)
        ⁃       Wat zou je zelf vanuit dit gedeelte tegen God willen zeggen? …
Aanwezige, God van vergelding, doe recht op de deze aarde, doe recht aan hen die niet voor zichzelf op kunnen komen, doe recht in mijn leven, en laat mij zo strijden voor uw recht in deze wereld.

Contemplatio
Verkeer in Gods aanwezigheid ….

Slot
        ⁃       Voor wie of wat wil je vandaag danken of bidden?
….

        ⁃       Sluit de gebeden af met het Onzevader als gebed om de heilige Geest:
Onze Vader in de hemel,
laat uw naam geheiligd worden,
laat uw koninkrijk komen,
laat uw wil gedaan worden op aarde zoals in de hemel.
Geef ons vandaag het brood dat wij nodig hebben.
Vergeef ons onze schulden, zoals ook wij vergeven wie ons iets schuldig is.
En breng ons niet in beproeving, maar red ons van het Kwaad.
Want aan u behoort het koningschap, de macht en de majesteit tot in eeuwigheid.
Amen.

Ga zo als gezegende mensen de dag in.

Ds. Sjaak Visser